Kararın özü: Doğum izni dönüşü yapılan görev değişikliğinde, çalışan farklı muameleye uğradığına dair güçlü emareler ortaya koyarsa, ayrımcılık yapılmadığını kanıtlamak işverene düşer. İşveren somut gerekçe gösteremezse ayrımcılık tazminatı doğar.
Olay: Özel bir bankada kıdemli analist olarak çalışan kadın, ikiz doğum sonrası izinden döndüğünde analistlik görevinin başkasına verildiğini, uzmanlık alanı dışında bir sektör takibine atandığını, priminin ödenmediğini ve emsallerinden düşük zam aldığını ileri sürdü; sözleşmesini haklı nedenle feshetti. İlk derece mahkemesi kıdem tazminatını kabul etti ama "planlı bezdirme kanıtlanamadı" diyerek ayrımcılık tazminatını reddetti; BAM da bunu onadı. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi kararı bozdu: Görevin değiştirildiği, yerine başkasının getirildiği sabit; işçi güçlü emare sunmuş; İş Kanunu'nun 5. maddesi gereği ayrımcılık yapmadığını ispat yükü işverende ve işveren görev değişikliğinin somut gerekçesini ortaya koyamamış.
İK açısından dikkat edilmesi gerekenler:
- 4857 sayılı Kanun'un 5. maddesi cinsiyet ve gebelik nedeniyle farklı işlemi yasaklar. İhlalde işçi dört aya kadar ücreti tutarında ayrımcılık tazminatı ve yoksun bırakıldığı haklarını isteyebilir.
- Uygulamada en sık hata, izindeki çalışanın işini "kalıcı" olarak devretmek ve dönüşte gerekçesiz yeni bir rol vermektir.
- Prim ve zam kararlarında izin süresinin etkisi, herkes için aynı ve yazılı bir kurala dayanmalıdır (ör. hedef dönemi orantılı hesaplama).
Dönüş süreci için öneriler:
- İzin öncesinde yazılı bir "geçici devir" notu hazırlayın: hangi işler, kime, ne süreyle devredildi.
- Dönüşten önce çalışanla görüşüp eski rolüne ya da eşdeğer bir role dönüşü planlayın.
- Rol değişikliği zorunluysa iş gereğini (yeniden yapılanma, ürün kapanışı gibi) belgeleyin ve eşdeğer unvan/ücret koruyun.
- Prim, zam ve terfi kararlarının gerekçesini ve karşılaştırma ölçütlerini kayıt altına alın; ispat yükü sizde olacak.
Kaynak (haber): Yargıtay'dan çalışan anneler için emsal karar: doğum izni dönüşü görev değişikliği ayrımcılık sayıldı – KARAR, 02.11.2026
Not: Bu değerlendirme habere yansıyan karar özetine dayanır; esas/karar numarası haberde yer almadığı için karar metnini görmeden somut uyuşmazlıkta işlem yapmadan önce bir iş hukuku uzmanına danışmanızı öneririm.
