Gelir vergisi dilimleri nasıl çalışır?

Gelir vergisi Türkiye'de artan oranlı ve kümülatif çalışır. Bu iki kelimeyi anlamak, "maaşım neden yıl ortasında düştü?" sorusunun cevabıdır.

Kümülatif: Vergi her ay sıfırdan başlamaz. Ocak'tan itibaren oluşan vergi matrahı birikerek ilerler. Toplam matrah bir dilimin sınırını geçtiği ay, aşan kısım bir üst oranla vergilenir.

Artan oranlı: Dilim yükseldiğinde maaşın tamamı yeni oranla vergilenmez; yalnızca o dilime düşen kısım yüksek oranla hesaplanır. Bu yüzden "üst dilime geçince zarar ediyorum" düşüncesi doğru değildir.

Matrah nasıl bulunur?

• Vergi matrahı = brüt ücret – SGK işçi payı – işsizlik sigortası işçi payı.
• 2022'den bu yana asgari ücrete isabet eden kısım gelir ve damga vergisinden istisnadır; bu istisna her ay bordroda ayrıca dikkate alınır.

Prim, ikramiye ve fazla mesai gibi ek ödemeler matrahı büyüttüğü için üst dilime daha erken geçilmesine yol açar. Dilim tutarları her yıl yeniden belirlenir; güncel tutarları Gelir İdaresi Başkanlığı'nın duyurusundan kontrol edin.

Çalışana önerim: yıl başında ücret konuşurken net tutarın aylara göre değişebileceğini açıkça anlatın. Bu kısa açıklama, yıl ortasındaki birçok şikâyeti önlüyor.